Trzecie Niebo, inaczej Raj, to nie jest miejsce, w którym przebywa Bóg.
Raj (παράδεισος) to inaczej trzecie niebo (i inne jego numeracje) będące częścią... Szeolu/ Hadesu. Tam według Księgi Henocha dotarł Henoch i tam znajdowały się złe duchy w więzieniach, które odwiedził po śmierci Jezus.
duchom zamkniętym w więzieniu. Zwykle w NT "duchy" bez dalszych określeń (por. Hbr 12:23), oznaczają "nadprzyrodzone istoty", a nie ludzkie dusze. w 1 Hen, księdze bardzo popularnej w okresie wczesnego chrześcijaństwa, Henoch, jako Boży posłaniec, udaje się do zbuntowanych aniołów (por Rodz 6:1-2) i ogłasza im, że zostali skazani na uwięzienie. Według tej tradycji, bunt aniołów wyraźnie łączy się z potopom. W późniejszej wersji opowiadania Henoch przechodzi przez nieba i spotyka zbuntowanych aniołów uwiezionych w drugim niebie. Historia Henocha w 1 P 3:19 jest przypisana zmartwychwstałemu Chrystusowi, który podczas wniebowstąpienia przeszedł przez wszystkie nieba. Zostały mu wówczas poddane wszystkie wrogie duchy. [Katolicki Komentarz Biblijny strona 1510]
Księga Henocha informuje nas natomiast o tym, że w trzecim niebie znajdowała się drzewo życia i... ogród Eden.
Chapter 8, VIII
1 And those men took me thence, and led me up on to the third heaven, and placed me there; and I looked downwards, and saw the produce of these places, such as has never been known for goodness.
2 And I saw all the sweet-flowering trees and beheld their fruits, which were sweet-smelling, and all the foods borne (by them) bubbling with fragrant exhalation.
3 And in the midst of the trees that of life, in that place whereon the Lord rests, when he goes up into paradise; and this tree is of ineffable goodness and fragrance, and adorned more than every existing thing; and on all sides (it is) in form gold-looking and vermilion and fire-like and covers all, and it has produce from all fruits.
4 Its root is in the garden at the earths end.
5 And paradise is between corruptibility and incorruptibility.
6 And two springs come out which send forth honey and milk, and their springs send forth oil and wine, and they separate into four parts, and go round with quiet course, and go down into the PARADISE OF EDEN, between corruptibility and incorruptibility.
7 And thence they go forth along the earth, and have a revolution to their circle even as other elements.
8 And here there is no unfruitful tree, and every place is blessed.
9 And (there are) three hundred angels very bright, who keep the garden, and with incessant sweet singing and never-silent voices serve the Lord throughout all days and hours.
10 And I said: How very sweet is this place, and those men said to me:
Cały tekst znajduje się
TUTAJ, niestety także po angielsku.
Nieba (liczba mnoga) o różnych poziomach, wbrew nazewnictwu znajdowały się w Szeolu/ Hadesie, krainie umarłych. Przynajmniej na stan przed Zmartwychwstaniem Jezusa. Tam przebywały duchy upadłych aniołów oraz dusze ludzkie zanim Chrystus otworzył Niebo.
Co ciekawe, tam mogli też docierać ludzie żywi, dotarł tam oprócz Henocha np. sam Paweł:
(2) Znam człowieka w Chrystusie, który przed czternastu laty - czy w ciele - nie wiem, czy poza ciałem - też nie wiem, Bóg to wie - został porwany aż do trzeciego nieba. (3) I wiem, że ten człowiek - czy w ciele, nie wiem, czy poza ciałem, /też nie wiem/, Bóg to wie - (4) został porwany do raju (Παράδεισον) i słyszał tajemne słowa, których się nie godzi człowiekowi powtarzać. [2 Kor 12: 2-4]
Motyw trzeciego nieba pojawia się też w innym dziele żydowskim,
Apokalipsie Mojżesza
w
Apokalipsie Mojżesza Adam zostaje zabrany do trzeciego nieba, które jest tam jedną z części raju. Co ważne, podobnie jak człowiek z historii Pawła, zostaje tam zabrany żywy. I tam właśnie umiera.
Raise him into paradise, even to the third heaven, and let him be there until that great and dreadful day which I am to bring upon the world. And the archangel Michael, having taken Adam, led him away, and anointed him, as God said to him at the pardoning of Adam.
Cały tekst jest
TUTAJ, niestety znów po angielsku.
Zarówno Henoch (według Księgi Henocha) jak i Paweł nie dość że zostali porwani do owego raju żywi, to jeszcze stamtąd żywi wrócili. Po grzechu Adama i Ewy Niebo (w którym przebywał Bóg) było zamknięte dla ludzi. Także upadłe anioły zostały z tego Nieba wygnane. Paweł, Henoch (być może Eliasz) zostali porwani właśnie do jakiś poziomów Hadesu, które były określane jako nieba o konkretnej liczbie/ raj.
Niebiosa, w których przebywał Bóg określane są po prostu słowem οὐρανός (bez cyfry), tak jak zjawisko atmosferyczne.
Tak niech świeci wasze światło przed ludźmi, aby widzieli wasze dobre uczynki i chwalili Ojca waszego, który jest w niebie (οὐρανοῖς). [Mt 5: 16]
Tym samym, zarówno Jezus jak i Łotr nie mieli przebywać tam, gdzie Bóg, tylko w krainie zmarłych. Jezus po trzech dniach Zmartwychwstał, Łotr nie. Jezus natomiast wstąpił do Boga dopiero po wniebowstąpieniu, nie wcześniej.
P.S. Słowem paradiso określa się też w NT ogród Eden, dawny i przyszły.